Het vertrek van de mier
Toon Tellegen
Als Tellegen zich toelegt op een dierenverhaal sleurt hij er de hele beestenboel bij, uitgestorven of niet. Bij Het vertrek van de mier is dat niet anders.
Wie aan Toon Tellegen denkt, denkt automatisch aan een eekhoorn, een kever, de beer en de secretarisvogel. Geen enkele auteur is zo verbonden met de dierenwereld. In Het vertrek van de mier toont Tellegen aan dat hij zijn taalgevoel nog steeds niet kwijt is.
Het boek telt gigantisch veel hoofdstukken waarin hij telkens een ander dier aan het woord laat. Aangezien elk hoofdstuk maar twee bladzijden lang is, valt dat over het algemeen gelukkig nogal mee. In elk hoofdstuk laat Tellegen een ander dier aan het woord en zoals we van hem gewend zijn, praat hij met kleine woorden over grote bekommernissen.
De mier is weg. Dat is kort samengevat het plot van het hele boek. En toch ook weer niet. Want hoewel het hele boek draait om het vertrek van de mier lijkt de echte inhoud er los van te staan. Dat is het mooie aan een boek van Tellegen. Lees het voor aan een kind van zes en het zal meeleven met de dieren. Laat het door een volwassene lezen en de dubbele bodems worden duidelijk.
Gezocht: mier
De mier is weg en iedereen lijkt zich betrokken te voelen. Zelfs diegenen die hem niet eens kenden omdat ze aan de andere kant van de wereld wonen of simpelweg al een duizendtal jaar uitgestorven zijn. De beer legt alvast beslag op het stuk taart dat eigenlijk voor de mier was, de bladluis schaamt zich nog wat dieper omdat dat nu eenmaal is wat hij doet en de rest zoekt zonder de mier echt te willen vinden. Behalve de eekhoorn die de mier echt mist en treurig en vergeten in een hoekje kruipt. Een beetje zoals de roddelbladen in de echte wereld. Iedereen vindt het erg, maar de betrokkenen zelf laten we achter.
Het eerste deel van het boek richt zich tot al deze zoekende dieren. Elk dier wil zijn bijdrage leveren tot het terugvinden van de mier. Vooral om zichzelf belangrijk te voelen. Het tweede deel van het boek geeft de visie weer van de mier, in dichtvorm. Et voila, de combinatie van Tellegens talenten: dierenverhalen en de poëzie. Het is weinigen gegeven een dierenverhaal te schrijven en toch nog de stempel van roman te krijgen. Een ander zou zijn boek in de bibliotheek in de kinderrekken zien verdwijnen.
Maakt Toon Tellegen zijn reputatie dan weer waar? Laat ons zeggen dat je het na een stuk of dertig dieren wel gehad hebt. Jammer genoeg gaat hij er dan nog tien hoofdstukken mee voort. De mier mocht dus iets sneller aan bod zijn gekomen, maar op taalgebruik en schrijfstijl valt verder weinig aan te merken. Tellegen doet waar hij goed in is en daar mag hij best nog een tijd mee doorgaan.
19 mei 2010
