Gênante close-ups in Audience

Audience ging in première tijdens The Game Is Up in Vooruit, een festival dat focust op de grenzen van het theatermedium. Er wordt wel vaker geëxperimenteerd met de verhouding acteurs-publiek (zie bijvoorbeeld Radical Wrong van Wim Vandekeybus en alle andere projecten van Ontroerend Goed), maar in Audience staan we als publiek echt centraal. Zo krijgen we bij aanvang de publieksrichtlijnen te horen: niet drinken of eten, gsm uitschakelen, lachen mag, hoesten niet. Tenslotte applaudisseren we best ook meermaals, zoals de theatercode het wil.

Het licht gaat uit en de voorstelling begint. Maar er komen geen acteurs op. Tijdens een aanzwellend muziekje zoomt de cameraman in op het publiek, dat zichzelf op het grote projectiescherm ziet. Eerst nog vaag: door het tegenlicht en de zoom zien we enkel onherkenbare lichaamsdelen. Maar daarna in vol ornaat, en zelfs in close-up. We kwamen zelf ook meermaals reuzegroot in beeld. Eerst weet je niet goed waar te kijken, lach je wat onwennig, en check je tussendoor of je haar wel goed ligt. Gênante momenten kortom, maar al gauw besef je dat we allemaal in hetzelfde schuitje zitten.

Groepsgevoel

Dat op zich creëert al een verbondenheid bij het publiek. Nadien hanteert Ontroerend Goed een stel pyschologische trucs die dit groepsgevoel nog versterken. Zoals het invoeren van een externe vijand: in casu de acteurs, die de privacy van het publiek schenden door een modeshow te houden met onze jassen en tassen die we nietsvermoedend aan de vestiaire inleverden, of door één slachtoffer in het publiek herhaaldelijk te schofferen en onzedelijke voorstellen te doen, waardoor er een opstand wordt uitgelokt.

Te veel verklappen is de pret bederven voor wie nog gaat kijken, maar het is vooral in kleine inventieve dingen dat Audience uitblinkt. Zoals het nabootsen van de stemmetjes in ons hoofd tijdens de close-ups, en de publieksdissectie (het aantal mensen die alleen of in groep gekomen zijn, het aantal moslims, het aantal vrijkaartjes). Ook de medley van publieksinstructies in liedjes (genre "Get busy", "Lean back", "Clap your hands") is bijzonder geestig.

Manipulatie

Wanneer na het camerabegin de (jonge) acteurs de hoofdrol van het publiek overnemen, wringt het soms even. Daar wordt het toch weer theater. Maar wanneer de focus verschuift naar het dingen naar de gunsten van het publiek (die epische verkiezingspraat!), raakt Audience opnieuw op de rails.

Echte revoluties lokt deze voorstelling niet uit, maar het is wel interessant om voor jezelf na te gaan hoe je in bepaalde situaties zou reageren. Want groepskracht is niet eenduidig positief, maar in haar conformisme soms ook negatief (getuige de iets te opzichtige nazibeelden aan het eind). Audience laat je alleszins niet onberoerd.