Wanneer sociaal engagement kunst wordt

5
Woman Are Heroes
JR

Priemende ogen staren ons van de heuvelwand aan, aangebracht op de gammele muurtjes van de sloppenwijk. Terwijl de avond over de stad valt en de uitgaande lichten in de huizen een kleurrijk lichtspel tegen de schemerende achtergrond veroorzaken, maakt fotograaf JR zich klaar voor een volgende dag in zijn zoektocht naar de worstelingen van de vrouw van alledag.

“Het leven is hard. Maar het is nu eenmaal zo en niet anders”, vertelt de wijze Lacisia, geboren in de beruchte favela’s van Rio de Janeiro en vastbesloten er oud te worden. Amper zes jaar is ze, maar ze beschikt over een veerkrachtigheid en moed die de meeste veertigjarigen hier nog niet gevonden hebben. Net als Thaisa, die haar vriend verloor, Rosario, die haar zoon dood tussen het vuilnis vond en Maria, die nog elke dag aan de tragische ontvoering van haar jongens denkt. Met drie waren ze, doodgewone tieners zonder uitzicht op de toekomst, die door het Braziliaanse leger als zoenoffer aan een andere favela werden uitgeleverd.

Reis rond de wereld

Met zijn kleurrijke beelden neemt JR ons op reis rond de wereld. Geen detail wordt niet geregistreerd. Op een slim gefilmde en gemonteerde manier wordt de kijker meegezogen in het verhaal, met camerabewegingen die doen denken aan oude kinderseries als Reis Door Het Lichaam.

Gehypnotiseerd kijken we naar Keniaanse, Cambodjaanse en Indiaanse vrouwen die er elke dag opnieuw in slagen om van hun eigen verhaal van pijn een boodschap van hoop te maken.

Portret

Na hun getuigenissen – die in alle vrijheid lijken te zijn opgenomen, zonder gemene journalistentrucjes – poseren de vrouwen voor een fotoportret. Ogen dicht, ogen open. Even serieus poëtisch en dan: zot doen maar. Wangen worden bolgeblazen, tongen uitgestoken.

De boodschap wordt leven ingeblazen en verspreid: metershoge afdrukken worden in de streek aangebracht, op huizen, vrachtwagens en bruggen. Tussen de honderden portretten zitten dubbel zoveel paar ogen. Ogen die wenen, lachen, staren, maar die vooral om aandacht smeken.

16 mei 2011