Erotische kunst verzameld

In het boek Eros in de kunst vind je de strafste staaltjes van erotische kunst uit verschillende culturen en eeuwen verzameld. Niet alleen werken van bekende meesters zoals Picasso, Warhol, Rembrandt of Schiele komen aan bod, maar ook schilderijen en beeldhouwwerken van anonieme of minder bekend kunstenaars uit het Romeinse Rijk, het Oude Griekenland, de Middeleeuwen, India en het Verre Oosten bijvoorbeeld.

Flavio Febbraro laat zien hoe verschillende culturen omgaan met seksualiteit, niet door de werken per cultuur te bespreken, maar wel door ze - ongeacht de herkomst - in chronologische volgorde naast elkaar te plaatsen.

Op zijn zoektocht naar erotische kunstwerken kwam hij in alle bestudeerde culturen dezelfde elementen tegen die de rol van seksualiteit in de samenleving beïnvloeden. Bepalend zijn bijvoorbeeld het schoonheidsideaal, de rol van religie, moraal, taboes en het gangbaar mensbeeld.

Ook de peilers huwelijk, gezin en de verhouding tussen man en vrouw spelen daarbij een belangrijke rol en krijgen binnen iedere cultuur een andere invulling. Uit de bestudeerde kunstwerken probeert Febbraro die opvattingen te achterhalen en op die manier een beeld te schetsen over hoe de rol van seksualiteit doorheen de eeuwen evolueerde en in iedere cultuur verschilt. 

1. Venus van Willendorf

Febbraro begint zijn boek met één van de oudste vondsten: de Venus van Willendorf. Die is de bekendste, maar niet de enige in haar soort. Over de hele wereld werden meer dan 100 gelijkaardige beeldjes gevonden. De figuren zijn tussen 11.000 en 38.000 jaar oud en kregen in het begin van de 20ste eeuw de naam "Venus" toegekend, omdat specialisten er toen vanuit gingen dat deze rondborstige dames het prehistorische schoonheidsideaal weerspiegelden.

Vandaag bestaan er verschillende interpretaties. De meeste historici gaan ervan uit dat de overdreven curven het resultaat zijn van het verlangen naar vruchtbaarheid, overvloed en geborgenheid.

2. Devadasi

De Devadasi zijn een mooi voorbeeld van de band tussen religie en seksualiteit in het oude India. Tempelmeisjes begonnen op jonge leeftijd met hun tempeldienst en kregen een opleiding in dans, muziek en poëzie. Vervolgens weidden ze hun hele leven aan de god van de tempel en de tempelbezoekers. Deze religieuze meisjes van plezier dansten en zongen niet alleen, maar boden ook "andere diensten" aan in ruil voor een offer. Het beroep van de  Devadasi werd pas in 1988 in heel India verboden.

3. Griekse en Romeinse kunst: bordelen, homoseksualiteit en orgieën

Bij de Grieken en Romeinen bestonden geen taboes, zo lijkt het wel. In de Griekse kunst illustreren talrijke afbeeldingen hoe een oudere minaar met een jongeman naar bed gaat. Op de Warren Cup, een drinkbeker uit de eerste eeuw n.C., staan bijvoorbeeld zulke scènes afgebeeld. Ook talrijke afbeeldingen op keramiek getuigen van de pederastische liefde, een fenomeen dat in de Griekse maatschappij algemeen aanvaard was.

Een ander topic, dat in de kunst uit de Romeinse en Griekse periode aan bod komt is prostitutie. Tijdens het Romeinse keizerrijk was prostitutie zeer verspreid en bij wet geregeld. Hiervan getuigen verschillende frescotekeningen die bij de archeologische opgravingen in Pompeji werden gevonden en waarop alle mogelijke standjes - tot triootjes toe - afgebeeld worden. Die gedetailleerde fresco's werden gevonden in bordelen en dienden als catalogus voor de klanten.

4. Bijgeloof in de Middeleeuwen: De zwangere man

Vaak gaat de interpretatie van een tekening, schilderij of beeldhouwwerk gepaard met een grappige anekdote. Zo vertelt Febbraro naar aanleiding van een miniatuur uit de Novelle van Calandrino en Meester Simone (Decamerone, III, 4) dat volgens het bijgeloof in de middeleeuwen, ook de man zwanger kon worden als hij bij de geslachtsgemeenschap onderaan lag.

Want, volgens de middeleeuwse geneeskunde had ook de vrouw testikels, namelijk de eierstokken. Volgens een ander gerucht dat in de Middeleeuwen de ronde deed, werden jongetjes uit de rechtertestikel en het rechtergedeelte van de baarmoeder geboren, meisjes uit de linkertestikel en de linkerhelft van de baarmoeder.